Η ΕΝΤΑΞΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΝΟΝΑ ΣΤΗΝ ΕΝΝΟΜΗ ΤΑΞΗ ΤΗΣ ΕΕ

Τα ερωτήματα που προκύπτουν από τη σχέση του δικαίου της ΕΕ με το διεθνές δίκαιο είναι τόσο παλιά, όσο η ίδια η ίδρυση της Ένωσης ως (πρώην) Κοινότητας. Η ιστορία των σχετικών επιστημονικών θεωριών και η εξέλιξη του περίπλοκου νομολογιακού πλέγματος, που ύφανε το Δικαστήριο γύρω από τη σχέση αυτή, συνιστά ουσιαστικά και την πορεία της «αυτονόμησης» του ενωσιακού δικαίου και της κοπής του ομφάλιου λώρου που το συνέδεε με τη μήτρα του διεθνούς δικαίου.

Στο παρόν βιβλίο επιχειρείται η «επιστροφή» της σχετικής μελέτης στις νομικές της ρίζες, αφού τα ερωτήματα και οι απαντήσεις που προκύπτουν είναι πάνω απ’ όλα νομικά, και πρέπει να αντιμετωπίζονται μεν αυστηρά με όρους νομικούς αλλά και με την ευρύτητα πνεύματος που διακρίνει τη νομική επιστήμη. Για το λόγο αυτό, δεν πρόκειται για μία πραγματεία περί των εξωτερικών διεθνών σχέσεων της Ένωσης. Αντ’ αυτού, η μελέτη επικεντρώνεται στη δικαιική διαδικασία ένταξης του διεθνούς κανόνα στην ενωσιακή έννομη τάξη, και κατ’ επέκταση σε αυτές των κρατών μελών, καθώς και στα θέματα που εγείρει η εφαρμογή του, αναδεικνύοντας δι’ αυτής την κατά μία έννοια τροπή του σε κανόνα του ενωσιακού δικαίου.

Η τελευταία αυτή «ενωσιοποίηση» του διεθνούς κανόνα κατά την ένταξη και την εφαρμογή του εντός της έννομης τάξης της ΕΕ καθορίζει και το κριτήριο διαχωρισμού του βιβλίου σε δύο μέρη. Έτσι, στο πρώτο (Α΄) Μέρος μελετάται η «πλήρης ένταξη» του διεθνούς συμβατικού κανόνα στην ενωσιακή έννομη τάξη, και ειδικότερα οι γενικοί κανόνες που διέπουν τη διαδικασία αυτή, η ερμηνεία και ο έλεγχος εφαρμογής του διεθνούς κανόνα που λαμβάνει χώρα από τα ενωσιακά δικαιοδοτικά όργανα, καθώς και τα πιο περίπλοκα θέματα του διεθνούς εθίμου, των μεικτών συμφωνιών και της ιδιότητας της Ένωσης ως μέλους διεθνών οργανισμών. Στο δε δεύτερο (Β΄) Μέρος γίνεται λόγος για τις εκφάνσεις της «ατελούς ένταξης» του διεθνούς κανόνα, και η μελέτη επικεντρώνεται στις σπουδαιότερες περιπτώσεις του φαινομένου αυτού, όπως οι προενταξιακές διεθνείς συμφωνίες των κρατών μελών, το άμεσο αποτέλεσμα των κανόνων του ΠΟΕ στην ενωσιακή έννομη τάξη, η σχεδιαζόμενη προσχώρηση της Ένωσης στην ΕΣΔΑ, και οι έννομες συνέπειες του δικαίου του ΟΗΕ.

Το έργο είναι τέκνο της «μετά-Λισαβόνα» εποχής, και εμπλουτίζεται με ευρεία βιβλιογραφία, ευρετήριο δικαστικών αποφάσεων, και ευρετήριο όρων.