ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ

Το παρόν έργο έχει ως αντικείμενο τις πράσινες προμήθειες που αποτελούν βασικό μοχλό ανάπτυξης της αγοράς φιλικών προς το περιβάλλον προϊόντων. Εν όψει των σοβαρών περιβαλλοντικών προκλήσεων που αντιμετωπίζει σήμερα ο κόσμος (δραματική μείωση των φυσικών πόρων, υψηλές εκπομπές αερίων θερμοκηπίου, απώλεια της βιοποικιλότητας και συνολική υποβάθμιση του περιβάλλοντος), καθίσταται περισσότερο από ποτέ απαραίτητη η εξεύρεση τρόπων μείωσης των αρνητικών επιπτώσεων του σύγχρονου τρόπου παραγωγής και κατανάλωσης. Οι πράσινες προμήθειες συνιστούν παγκοσμίως ένα από τα κυριότερα σύγχρονα πεδία εφαρμογής των δράσεων και πολιτικών για την ενθάρρυνση της χρήσης προϊόντων που είναι ωφέλιμα για το περιβάλλον. Η ανάπτυξη αγορών σχεδιασμένων επί τη βάσει πράσινων προμηθειών θα μπορούσε να εξασφαλίσει νέες ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις και να τους παράσχει σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει δεσμευτεί να υποστηρίξει ενεργά τις πράσινες προμήθειες στον δημόσιο τομέα. Για την προώθηση αυτής της διαδικασίας καθορίζονται περιβαλλοντικά κριτήρια για χρήση σε προκηρύξεις δημοσίων διαγωνισμών. Τα κριτήρια αυτά, τα οποία βασίζονται σε μία προσέγγιση κύκλου ζωής από τη χρήση των πρώτων υλών και των μεθόδων παραγωγής τους ως τις τελικές συσκευασίες που χρησιμοποιούνται και την τήρηση των όρων που αφορούν την επιστροφή των προϊόντων, μπορούν να χρησιμοποιηθούν και σε περιπτώσεις ιδιωτικών επιχειρήσεων, για τον αειφορικό σχεδιασμό των προμηθειών στον ιδιωτικό τομέα. Είναι πλέον γεγονός ότι η αειφορική (βιώσιμη) ανάπτυξη, την οποία πριν από λίγα χρόνια οι περισσότεροι θεωρούσαν ουτοπία, σήμερα αποτελεί αδήριτη αναγκαιότητα. Η βιολογική γεωργία και η εν γένει βιολογική παραγωγή αγαθών κερδίζει διαρκώς έδαφος και κάθε σκεπτόμενος πολίτης (παραγωγός ή καταναλωτής) είναι γνώστης της περιβαλλοντικής καταστροφής και της αναγκαιότητας της αειφορίας (sustainability). Ως εκ τούτου, το αντικείμενο του έργου για αειφορικό σχεδιασμό των προμηθειών στον ιδιωτικό τομέα, με εφαρμογή του σχεδιασμού αυτού και με ανάπτυξη μεθοδολογίας, στρατηγικών και πολιτικής, εξάπτει το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας που ασχολείται με σύγχρονα θέματα μάρκετινγκ, ποιότητας και προστασίας του περιβάλλοντος σε συνδυασμό με τη σύγχρονη Εφοδιαστική (Logistics) και καταδεικνύει το ενδιαφέρον του συγγραφέα για σύγχρονη περιβαλλοντική - τεχνοκρατική διαδικασία και πολιτική στη διακίνηση αγαθών.

Οι Πράσινες προμήθειες είναι ένα έργο που διακρίνεται σε έξι μέρη, με αφετηρία το πρώτο - εισαγωγικό μέρος, το οποίο πέραν του εννοιολογικού περιεχομένου του και της θεωρητικής προσέγγισης συνδέει την ιστορική αναδρομή με τη διεθνή εμπειρία. Στο δεύτερο μέρος αναλύεται η αειφορική ανάπτυξη και ο αειφορικός σχεδιασμός, σε συνδυασμό με γεωγραφικούς παράγοντες, τομείς ανθρώπινης δραστηριότητας και οικονομικούς δείκτες, ενώ επιχειρείται και η εισαγωγή του αναγνώστη στη βιώσιμη παραγωγικότητα, στην πράσινη αγορά και στην αειφορική εφοδιαστική (πράσινες προμήθειες) σε διεθνές, ευρωπαϊκό και εθνικό θεσμικό πλαίσιο. Τα θέματα αυτά αναλύονται και στο τέταρτο μέρος του έργου, όπου καταγράφονται και οι σχετικές πρωτοβουλίες της Ελλάδας και γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στις πράσινες - αειφορικές συσκευασίες. Η εφαρμογή των πράσινων προμηθειών αποτελεί αντικείμενο του πέμπτου μέρους, ενώ αξιόλογη ανάπτυξη της μεθοδολογίας, των στρατηγικών και της πολιτικής των πράσινων προμηθειών συντελείται στο έκτο και τελευταίο μέρος του έργου.

Οι επιχειρήσεις του 21ου αι. με αειφορική προμηθευτική αλυσίδα είναι εκείνες, που μπορούν να ανταποκριθούν στις κοινωνικές και περιβαλλοντικές προσδοκίες των καταναλωτών παράλληλα με τους οικονομικούς στόχους των δραστηριοτήτων τους. Αυτό αναμένεται και από τον αναδυόμενο «πράσινο» χαρακτήρα της παραγωγικότητας, της αγοράς, του καταναλωτισμού και του συστήματος συσκευασιών και διαχείρισης αποβλήτων και από τη διαφαινόμενη χρήση οικονομικών δεικτών αειφορικής ανάπτυξης. Μέχρι σήμερα οι στρατηγικές προμηθειών συχνά επικεντρώνονται, χωρίς λεπτομερή ανάλυση, στους μηχανισμούς και τη διάρθρωση των διαδικασιών υλοποίησης των προμηθειών αειφορικής ανάπτυξης προϊόντων και υπηρεσιών και στις συνέπειές τους ή στις δημόσιες προμήθειες. Το παρόν έργο φιλοδοξεί να καλύψει αυτή την ανάγκη, καθιστώντας κατανοητή τη μετάβαση από την ιστορική αναδρομή της αειφορικής προσέγγισης ως τις προοπτικές και δυνατότητες διεύρυνσης της εφαρμογής των πράσινων προμηθειών μετά από ολοκληρωμένο αειφορικό σχεδιασμό.