ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ


Μια κατασκευή ποινικής ασυλίας του επιχειρηματία - δράστη;

Σε απόθεμα

Τιμή: 40,00 €

Βιβλίο (έντυπο)   + 40,00 €

* Απαιτούμενα πεδία

Κωδικός Προϊόντος: 14272
Παπανεοφύτου Α.

Το παρόν έργο έχει ως αντικείμενο την ποινική ευθύνη νομικών προσώπων. Συγκεκριμένα, επιχειρείται να αναδειχθεί ότι η νομοθετική κατασκευή της αναγνώρισης ποινικής ευθύνης στα νομικά πρόσωπα, πέραν της μετωπικής σύγκρουσής της με τα δογματικά θεμέλια της αρχής του καταλογισμού σε ενοχή, είναι και αναποτελεσματική, ανεπιεικής ή δυσεφάρμοστη. Το σπουδαιότερο όμως, δικαιοπολιτικού χαρακτήρα, πρόβλημα αυτής της νομοθετικής πρακτικής είναι ότι αποτελεί στην πράξη μία μεθόδευση απαλλαγής από την ποινική ευθύνη των ιθυνόντων στελεχών των επιχειρήσεων, αυτών δηλαδή των φυσικών προσώπων που κατέχουν την επιχειρηματική εξουσία, επιβάλλουν και ελέγχουν τους τρόπους λειτουργίας των νομικών προσώπων και επομένως ενέχονται για τις ενέργειες ή παραλείψεις των τελευταίων.

Ενόψει αυτών κατατίθενται σκέψεις και προτάσεις στην κατεύθυνση της βελτίωσης της αποτελεσματικότητας τόσο της προληπτικής όσο και της κατασταλτικής δράσης των ποινικών κανόνων σε βασικούς τομείς εμφάνισης και έντασης των τεχνολογικών κινδύνων με κύριο στόχο τον προσανατολισμό του συστήματος ποινικής καταστολής στη θεμελίωση της ποινικής ευθύνης των ιθυνόντων στελεχών των νομικών προσώπων που διαχειρίζονται, κατευθύνουν, ελέγχουν και επιβάλλουν τις επιχειρηματικές τους πρακτικές και ωφελούνται άμεσα από τα θετικά οικονομικά αποτελέσματα των δραστηριοτήτων τους.

Το έργο χωρίζεται σε δύο μέρη: στο πρώτο μέρος αναπτύσσεται η δικαιοπολιτική και προβληματική του ποινικού ελέγχου της επιχειρηματικής εγκληματικότητας, στο δεύτερο μέρος περιλαμβάνονται ζητήματα σχετικά με την αναζήτηση μιας αντεγκληματικής πολιτικής απονομής ουσιαστικής δικαιοσύνης, ενώ στο τέλος του έργου, ο συγγραφέας παραθέτει εν είδει επιλόγου τα συμπεράσματά του. Η έκδοση συμπληρώνεται με πλούσια βιβλιογραφία (ελληνική και ξένη).

 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ  
ΠΡΟΛΟΓΟΣΣελ. IX
ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣΣελ. XXI
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ  
Δικαιοπολιτική και προβληματική του ποινικού ελέγχου της επιχειρηματικής εγκληματικότητας 
ΕΙΣΑΓΩΓΗΣελ. 3
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α' 
Οριοθέτηση του αντικειμένου της έρευναςΣελ. 11
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β' 
Γενικότερα ζητήματα της προβληματικής του δικαιικού ελέγχου της κινδυνογόνου επιχειρηματικής δράσηςΣελ. 21
Ι. Η μεγέθυνση των κινδύνων της τεχνολογικής εξέλιξης ως παράγωγο της επιχειρηματικής πολιτικής στο σύγχρονο νεοφιλελεύθερο σύστημα οικονομικής ανάπτυξηςΣελ. 21
ΙΙ. Η κοινωνική συναίνεση ως προϋπόθεση και θεμελιώδες κριτήριο οριοθέτησης της ανοχής των κινδύνων της τεχνολογικής εξέλιξης Σελ. 35
ΙΙΙ. Ο νομοθετικός/ποινικός έλεγχος του επιχειρηματικού εγκλήματος ως εργαλείο άμβλυνσης της κοινωνικής αντίδρασηςΣελ. 39
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ' 
Η αναγνώριση της ποινικής ευθύνης νομικών προσώπων ως διέξοδος στις δογματικές δυσχέρειες του ποινικού συστήματοςΣελ. 49
Ι. Οι δυσχέρειες καταλογισμού σε φυσικά πρόσωπα της ευθύνης στο έγκλημα ως παραγώγου της επιχειρηματικής δράσης νομικών προσώπωνΣελ. 49
1. Το παραδοσιακό πρότυπο: Το φυσικό πρόσωπο-δράστης, ως δεσπόζον υποκείμενο της περί καταλογισμού κρίσηςΣελ. 49
2. Η μετατόπιση της ποινικής ευθύνης στο σύστημα οργάνωσης της επιχειρηματικής λειτουργίας των νομικών προσώπων (Systemt?ter)Σελ. 54
3. Οι δυσχέρειες εφαρμογής των αρχών του καταλογισμού σε ενοχή στα σύγχρονα οργανωτικά σχήματα των μεγάλων επιχειρήσεωνΣελ. 55
3.1. Η οργανωτική δομή των επιχειρήσεων ως θεμελιώδης παράγων της δυσχέρειας καταλογισμού της ποινικής ευθύνης 
στα καθοδηγητικά επιχειρηματικά στελέχη Σελ. 56
3.2. Ο ολισθηρός δρόμος του περιορισμού της ποινικής ευθύνης στις πράξεις των κατώτερων εκτελεστικών οργάνων της επιχείρησηςΣελ. 67
ΙΙ. Η αναζήτηση διεξόδου με την αναγνώριση ποινικής ευθύνης σε νομικά πρόσωπαΣελ. 68
1. Τα κύρια δογματικά προβλήματα για την αναγνώριση ποινικής ευθύνης σε νομικά πρόσωπαΣελ. 69
1.1. Η ικανότητα προς το πράττεινΣελ. 69
1.2. Η αρχή του καταλογισμού σε ενοχήΣελ. 70
1.3. Η λειτουργία και η φύση της ποινήςΣελ. 71
2. Οι σύγχρονες θεωρητικές σκέψεις για την αναγνώριση της ποινικής ευθύνης των νομικών προσώπωνΣελ. 71
2.1. Οι θεωρητικές προσπάθειες για τη θεμελίωση της ποινικής ευθύνης νομικών προσώπων στη γερμανική νομική επιστήμηΣελ. 73
2.1.1. Η υποστήριξη της θέσης ότι τα νομικά πρόσωπα πράττουνΣελ. 73
2.1.2. Οι θεωρητικές προσπάθειες θεμελίωσης της ποινικής ευθύνης 
των νομικών προσώπων στην αρχή του καταλογισμού σε ενοχήΣελ. 75
2.1.3. Η συμβατότητα της φύσης της ποινής στην τιμώρηση των νομικών προσώπωνΣελ. 77
3. Από το αγγλοσαξονικό δίκαιο στη βαθμιαία επικράτηση και στην Ευρώπη της νομοθετικής τάσης αναγνώρισης της ποινικής 
ευθύνης νομικών προσώπωνΣελ. 78
3.1. Το αγγλοσαξονικό νομοθετικό μοντέλοΣελ. 78
3.1.1. ΑγγλίαΣελ. 78
3.1.2. Ηνωμένες ΠολιτείεςΣελ. 80
3.2. Η νομοθετική αναγνώριση της ποινικής ευθύνης των νομικών προσώπων σε χώρες της ηπειρωτικής ΕυρώπηςΣελ. 82
3.2.1. ΟλλανδίαΣελ. 82
3.2.2. ΓαλλίαΣελ. 84
3.2.2.1. Οι κατηγορίες των ποινικά υπόλογων νομικών προσώπων και των εγκλημάτων που μπορούν να διαπράξουνΣελ. 85
3.2.2.2. Τα στοιχεία θεμελίωσης της ποινικής ευθύνης των νομικών προσώπωνΣελ. 87
3.2.2.3. Η συνύπαρξη της ποινικής ευθύνης φυσικών και νομικών προσώπωνΣελ. 89
3.2.3. ΙσπανίαΣελ. 91
3.3. Οι διεθνείς δεσμευτικές συμβάσεις για την ευθύνη νομικών προσώπωνΣελ. 95
3.3.1. Οι αποφάσεις-πλαίσιο, στις οποίες περιλαμβάνονται διατάξεις για την ευθύνη νομικών προσώπωνΣελ. 98
3.3.2. Οι διατάξεις του "Corpus Juris" ως ευρωπαϊκό εγχείρημα διαμόρφωσης ενός κοινού ποινικού συστήματος στην ΕΕΣελ. 103
 
ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ  
Η αναζήτηση μιας αντεγκληματικής πολιτικής απονομής ουσιαστικής δικαιοσύνης 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α' 
Από τις δογματικές δυσχέρειες θεμελίωσης ευθύνης στα φυσικά πρόσωπα στους δογματικούς φραγμούς για την αναγνώριση ποινικής ευθύνης σε νομικά πρόσωπαΣελ. 109
Ι. Το πρόβλημα της διάχυσης της ενοχής και της αδυναμίας εντοπισμού συγκεκριμένων φυσικών προσώπων ως υπόλογων για αξιόποινες πράξεις στο πλαίσιο της δραστηριότητας επιχειρήσεωνΣελ. 109
ΙΙ. Προσφέρεται ως διέξοδος στο πρόβλημα της επιχειρηματικής εγκληματικότητας η θέσπιση ποινικής ευθύνης στα νομικά πρόσωπα; Σελ. 116
1. Τα δικαιοκρατικά-δικαιοπολιτικά επιχειρήματα υπέρ της ποινικής ευθύνης νομικών προσώπωνΣελ. 116
2. Λειτουργεί αποτρεπτικά η επιβολή ποινικών κυρώσεων κατά νομικών προσώπων;Σελ. 121
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β' 
Η ενίσχυση της προστατευτικής παρέμβασης του ποινικού δικαίου ως θεμελιώδης όρος για τον περιορισμό της κινδυνογόνου επιχειρηματικής δραστηριότηταςΣελ. 127
Ι. Η ιδιαίτερη βαρύτητα του ποινικού δικαίου ως μηχανισμού ελέγχου των κινδυνογόνων τεχνικοοικονομικών δραστηριοτήτωνΣελ. 127
 
ΙΙ. Τα όρια ενεργοποίησης του ποινικού δικαίου για τον έλεγχο των τεχνολογικών κινδύνων στο πλαίσιο της κοινωνικής του αποστολήςΣελ. 130
1. Προβάδισμα στην προστατευτική των εννόμων αγαθών ή στην εξασφαλιστική του ατόμου λειτουργία του ποινικού δικαίου;Σελ. 133
2. Η απάντηση στην επιχειρηματολογία για τον κίνδυνο κατάχρησης από το κράτος της ποινικής του εξουσίας στον τομέα της οικονομίαςΣελ. 137
3. Η επιβεβαίωση της αποδυνάμωσης του κράτους στο ελληνικό σύστημα ποινικής προστασίας από τους τεχνολογικούς κινδύνους Σελ. 139
4. Η κοινωνική επιταγή παραχώρησης προτεραιότητας στην ενίσχυση της προστατευτικής λειτουργίας του ποινικού δικαίουΣελ. 142
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ' 
Η ανάγκη προσαρμογής του ποινικού συστήματος στις ιδιαιτερότητες των πηγών των τεχνολογικών κινδύνων αντί της ποινικής ασυλίας του επιχειρηματία-δράστηΣελ. 143
Ι. Πορεία προς τη διαμόρφωση ενός ποινικού δικαίου προσαρμοσμένου στις ιδιαιτερότητες των σύγχρονων τεχνολογικών κινδύνωνΣελ. 143
ΙΙ. Ένα πρώτο βήμα: η συστηματική συγκρότηση της σχετικής ποινικής νομοθεσίαςΣελ. 145
ΙΙΙ. Σκέψεις και προτάσεις για τη διαμόρφωση ενός Ποινικού δικαίου της Ασφάλειας από τους Τεχνολογικούς ΚινδύνουςΣελ. 147
1. Η επανεκτίμηση των κλασσικών αρχών του ποινικού δόγματος υπό το πρίσμα των αξιώσεων αποτελεσματικής αντίδρασης 
στην τεχνολογική απειλήΣελ. 147
2. Αξιόποινες δραστηριότητες νομικών προσώπων και ατομική ενοχήΣελ. 151
3. Επέκταση της ποινικής ευθύνης στο σύνολο των επιτελικών στελεχών στη βάση ουσιαστικών τεκμηρίων ενοχήςΣελ. 155
4. Η περαιτέρω αξιοποίηση του θεσμού της ιδιαίτερης νομικής υποχρέωσηςΣελ. 161
4.1. Στο πεδίο της ποινικής προστασίας του περιβάλλοντοςΣελ. 164
4.1.1. Ο νόμος 1650/1986 Σελ. 164
4.1.2. Ο νόμος 4042/2012Σελ. 165
α) Εισαγωγικές παρατηρήσειςΣελ. 165
β) Ιθύνοντα στελέχη νομικών προσώπων και ιδιαίτερη νομική υποχρέωσηΣελ. 166
γ) Οι ποινικές διατάξεις του άρθρου 28 του ν. 1650/1986, όπως τροποποιήθηκαν με το άρθρο 7 του ν. 4042/2012Σελ. 167
δ) Οι νέες ποινικές διατάξεις που εισάγει ο ν. 4042/2012, εκτός των περιλαμβανομένων στο άρθρο 28 του ν 1650/1986Σελ. 170
ε) Οι τροποποιήσεις του άρθρου 8 του ν. 4042/2012Σελ. 174
στ) Οι ποινικοδικονομικού χαρακτήρα τροποποιήσειςΣελ. 175
ζ) Μια πρώτη αποτίμηση των τροποποιήσεων του ν. 4042/2012Σελ. 178
η) Η δογματική ασυνέπεια της αιτιολογικής έκθεσης του ν. 4042/2012 στο ζήτημα της ευθύνης νομικών προσώπωνΣελ. 181
4.1.3. Ο νόμος 4037/2012 Σελ. 185
α) Σκοπός του νόμου - Έκταση εφαρμογήςΣελ. 185
β) Υπεύθυνοι για την αποτροπή της θαλάσσιας ρύπανσης από νομικά πρόσωπα - Ιδιαίτερη νομική υποχρέωσηΣελ. 186
γ) Οι ειδικές ποινικές διατάξεις του άρθρου 6Σελ. 188
δ) Η ιδιαίτερα προβληματική περίπτωση επέκτασης της ποινικής ευθύνης που εισάγει η παρ. 5 του άρθρου 6Σελ. 192
ε) Η σχέση ειδικότητας των διατάξεων του ν. 4037/2012 με αυτές του ν. 743/1977 και του ν. 1650/1986Σελ. 194
4.2. Στο πεδίο της ποινικής προστασίας της ζωής και της υγείας των εργαζομένων Σελ. 195
4.2.1. Η παλαιότερη νομοθεσίαΣελ. 195
4.2.2. Ο νόμος 1568/1985Σελ. 197
4.2.3. Ο νόμος 3850/2010Σελ. 200
α) Γενικές παρατηρήσειςΣελ. 200
 
β) Προτάσεις βελτίωσης της αποτελεσματικότητας των ποινικών διατάξεων του νόμουΣελ. 203
4.2.4. Οι νόμοι 3904/2010 και 3996/2011Σελ. 207
4.3. Στο πεδίο της ποινικής προστασίας της ζωής και της υγείας των καταναλωτώνΣελ. 211
4.3.1. Ο Αγορανομικός Κώδικας Σελ. 214
4.3.2. Ο νόμος 2741/1999Σελ. 218
4.4. Μερικά πρώτα συμπεράσματα Σελ. 224
5. Το ζήτημα των δυσχερειών θεμελίωσης της αιτιώδους συνάφειαςΣελ. 226
5.1. Το πρόβλημα της αιτιώδους συνάφειας στον τομέα της προστασίας της ζωής και της υγείας των εργαζόμενωνΣελ. 227
5.2. Η αιτιώδης συνάφεια στο πεδίο της προστασίας των καταναλωτώνΣελ. 237
5.3. Το ζήτημα της αιτιώδους συνάφειας στη νομοθεσία για την ποινική προστασία του περιβάλλοντοςΣελ. 239
Επίλογος - ΣυμπεράσματαΣελ. 251
ΒιβλιογραφίαΣελ. 255
1. ΕλληνικήΣελ. 255
2. ΞένηΣελ. 260
Αλφαβητικό ευρετήριοΣελ. 267
Back to Top